Gender en inclusie

Aandacht voor gender en inclusie loopt als een rode draad doorheen de interventies van Protos.

Vrouwen worden nauw bij het overleg betrokken (DR Congo) © Nick Hannes

Het concept ‘gender’ verwijst naar de verschillende rollen, rechten en verantwoordelijkheden van vrouwen en mannen, binnen een bepaalde plaats en cultuur. In bredere zin wil de genderaanpak ook oog hebben voor elke vorm van onrechtvaardigheid voor groepen die om welke reden dan ook kansarm zijn. Inclusie betekent de ‘insluiting’ in de samenleving van achtergestelde groepen op basis van gelijkwaardige rechten en plichten. In de context waarin Protos werkt houdt dit in dat vrouwen en kansarme groepen over dezelfde waterrechten moeten beschikken als alle andere gebruikers.

In de meeste landen in ontwikkeling bestaat er een heel duidelijke taakafbakening tussen mannen en vrouwen. Vrouwen zijn bijna altijd verantwoordelijk voor de huishoudelijke taken en leveren een belangrijke bijdrage in de voedselveiligheid, de aandacht voor hygiëne en gezondheid, de opvoeding van kinderen, de overdracht van kennis en het halen van het water voor het hele huishouden. De tijd die besteed wordt aan het waterhalen in landelijke gebieden kan oplopen tot 4 à 5 uren per dag. Dit heeft een directe impact op de mogelijkheid en de tijd die vrouwen hebben om zich te ontplooien, voor onderwijs of voor activiteiten die een inkomen bezorgen.

Als er waterschaarste is, krijgen vrouwen en kansarme groepen snel te maken met uitsluiting.  In een gender-inclusiegerichte aanpak krijgen hun ervaringen en verwachtingen een plaats in de planning en de uitvoering van de programma’s, maar ook in het beleid. Het betrekken van vrouwen en kansarmen verhoogt niet alleen de duurzaamheid van de programma’s, maar is ook een weg om gendergelijkwaardigheid te promoten binnen organisaties, gemeenschappen en families.

Als meest belanghebbende partij zijn vrouwen dus goed geplaatst om een inbreng te doen binnen de verschillende participatie- en beslissingsmechanismen rond water. Als een project enkel de mannen bereikt, daalt de duurzaamheid over de tijd ervan aanzienlijk.

Studies en rapporten:

Protos: 2013-Strategische nota 'Genre et groupes vulnérables (inclusion)'