2016: 9 jaar werken in Bugendana

Latrineblok in opbouw © Protos

BURUNDI - Sinds 2008 werkt Protos in de gemeente Bugendana (in Centraal Burundi) samen met de lokale ngo AVEDEC. Er werd afgesproken om gedurende 3 periodes van telkens 3 jaar de krachten te bundelen. In 2016 zal de samenwerking met AVEDEC en de gemeente Bugendana, zoals gepland, tot een einde komen. De (infrastructuur)werken rond drinkwater, sanitair, hygiëne en Integraal Waterbeheer zullen dan afgerond zijn. Na 9 jaar aanwezigheid van Protos en AVEDEC in Bugendana kan teruggeblikt worden op een erg vruchtbare samenwerking en op enkele fantastische realisaties. Tijd voor een overzicht van de realisaties en voor een blik op de toekomst.

Een vruchtbare samenwerking

In totaal werden 23 km drinkwaterleiding gelegd of hersteld, goed voor maar liefst 30.000 personen. 39 bronnen werden ingericht zodat ze als drinkwaterpunt gebruikt kunnen worden voor 12.000 personen.

Er werden 210 latrines op huishoudniveau gebouwd, goed voor 3.900 mensen. In de basisscholen van Munyinya en Mugera II werden twee latrineblokken met EcoSan-toiletten gebouwd. Dat zijn toiletten waarbij de vaste en vloeibare uitwerpselen gescheiden worden. Na enige tijd kunnen de excreta op het land als meststof worden gebruikt.

Dankzij verschillende participatieve methoden (Participatory Hygiene and Sanitation Transformation (PHAST) en Hygiene et Assainissement en Milieu Scolaire (HAMS) veranderden niet minder dan 60.000 mensen hun gewoonten met betrekking tot hygiëne. Félicienne Niyonizigiye getuigt: “We gebruiken het vervuilde water uit de moerassen niet meer, want de waterpunten zijn nu dicht bij onze huizen. Er zijn nu ook veel minder ziektes. Dankzij de geïnstalleerde sanitaire voorzieningen blijft de omgeving ook proper.”

Er werden duizenden sanplats (latrineplatsen) gegoten en verdeeld, zodat mensen zelf hun latrine konden bouwen. De PHAST- en HAMS-comités zouden verantwoordelijk kunnen worden voor de verdere productie van de sanplats.

Er werden een natuurzone en een stuk landbouwgrond ingericht en beschermd volgens de principes van Integraal Waterbeheer, samen goed voor een oppervlakte van 40 hectare. Francine Masamvya: “Voer voor het vee is niet langer een probleem, de cultiveerbare grond en de landbouwproductie zijn aanzienlijk toegenomen. De erosie wordt gecontroleerd en het debiet van de bronnen is gestabiliseerd.”

Verder wordt sinds 2008 ook sterk ingezet op diverse beheersvormen. Zo werd onder meer het beheer van de Régie Communale des Eaux van Bugendana verbeterd, werden er watermeters geïnstalleerd, en werden de capaciteiten van de lokale actoren versterkt dankzij verschillende opleidingen. Emmanuel Ndihokubwayo: “Vandaag hebben we het beheer echt in handen genomen. Wanneer er bijvoorbeeld een panne is, kunnen we overschakelen op een brandkraan waardoor er geen onderbreking is in de drinkwatervoorziening.” We zijn verheugd te zien dat de gemeente haar verantwoordelijkheid voor het beheer heeft opgenomen.

Wat na 2016?

Protos en zijn partners beginnen nooit aan een samenwerking zonder vooraf na te denken over het einde van het engagement. Een samenwerking is dus nooit louter gebaseerd op het geven van financiële middelen en het opbouwen van allerlei infrastructuur. Protos wil dat ook nà de interventie alles blijft werken.

Voor elke realisatie wordt een beheerscomité samengesteld en opgeleid. Deze mannen en vrouwen staan in voor een goed beheer en onderhoud van de installatie. In de eerste plaats zijn er de beheerscomités van de drinkwaterpunten. Nu we bijna zijn toegekomen aan het laatste jaar van het partnerschap wordt de werking van deze comités onder de loep genomen en zullen ze omgevormd worden tot kleine gebruikersorganisaties.

Daarnaast zijn er de comités die werkzaam zijn rond Integraal Waterbeheer. Zij zullen georganiseerd worden in groepen van boomkwekers.